24.11.2017

زیلان و سه‌ما نازناوی یەكانگیركردنی شەڕو ژیانن

ژنە میلیتانەكان بانگەوازی شەڕن. گەر دەمانهەوێ لە سەما و زیلانەكان بگەین، ئەوانە خواست و ئارەزووی بانگەوازی شەڕێكی گەورە و ژیانێكی پڕ خواست و واتادارانه‌ن. هەر دووكیان چەندە لەنێو یەكدان. هەمانە پرەنسیپێكن و ئێمەیش...



 

ن: ڕێبه‌ر ئاپۆ

زیلان، لەبەرامبەر هێرشی دنیا بەهەموو هێزییەوە، رێنوێن و سەلمێنەری بوونی توانستی ئەنجامدانی چالاكی كەسایەتی كەسێكی بەنامووسی گەلەكەیەتی. لە نێو "PKK" دا ئەم جۆرە چالاكییە نموونەی زۆرە، ئەمە تەنها تایبەتمەندییەكی كورد نییە، وەك تایبەتمەندییەكی مرۆڤایەتی دەركەوتووە. میلیتانێتی هەڤاڵ هەقی قەرەر، میلیتانییەكی لەو رێبازەیە. بزاوتێكین كە هەموو رۆژێك قارەمانێتی وەهای لێ دەردەكەوێت. یەكێك لە ستێركە گەشەكانی ئەم قارەمانێتییەش زیلانە. گەورە نرخی مۆڕاڵی و رۆشنكەرەوەی هزری هەموویانە. كاریگەرنەبوونێكی مەزن لەدەستدا نییە، بێ گومان كاریگەری لەسەر مرۆڤایەتی دەكات، كاریگەری لەسەر دوژمنیش كردووە. بانگەوازی دەكات، بەشێوەیەكی زۆر دڵنزمانە ئەو راستینەیە دەردەبڕێ كە كەسایەتییەكی میلیتان لە رۆژگاری هەرە زەحمەتدا دەتوانێ شایانی چی بێت. كەسایەتییەكە كە دەبێت رێزێكی گەورەی پێ بدرێت. بیرم كردەوە پێویستە چۆن وەڵامێكی هاوڕێیەكی وەك زیلان بدەمەوە. بۆ بەجێهاتنی ئەوانەی باسیشی كردوون زۆر هەوڵ و رەنجم دا، بەهێچ شێوەیەك ناتوانرێ تەعویز لەم هێڵەدا بدرێ. بە چالاكییەكەی لە كەسایەتی خۆیدا زیندوو راگرتنی یادی شەهیدانی بەرجەستە كردووە و توانیوێتی ببێتە شاژنی هەموو شەهادەتەكان. لێرەدا لەهەمبەر بەهیچ دانانی گەلەكەمان و ژن لەلایەن كاپیتالیزمەوە دەڵێت" دەمهەوێ گەورەیی رق و كینم نیشان بدەم و ببمە سیمبۆڵی بەرخۆدانی ژنی كورد".


هەڤاڵ زیلان دەڵێت" لەو باوەڕەدام تاكە رێگەی تێپەڕاندنی پاشڤەڕۆییەكانم، ئازادبوون و خۆ پراكتیزەكردنم شەڕە و دەبێ پێویستییەكانی ئەم شەڕەش بەجێبهێنم" خوازیارنەبووم بكەوێتە نێو شەڕێكی وەهاوە لەكەسایەتی خۆیدا كە ئامادەباشی نەبوو، بەڵام بەهۆی ئەوەی كە كەسایەتییەكی بەرپرسیار و خاوەن ویژدانێكی بەهێزە، دروستی لە ئەنجامدانی ئەم شەڕەدا نیشاندەدا. بەیەك گەیاندنی چەمك و تێگەیەكی گەورە لەگەڵ شەڕوانییەكی گەورەدا مەگەر تەنها تایبەت بێ بە قارەمانێتییە مێژووییەكان.  هەروەها دەڵێت " بانگەشەی ژیانم زۆر گەورەیە، داخوازم ببمە خاوەنی ژیانێكی پڕ واتا و چالاكییەكی گەورە. تێكۆشانی رزگاری نەتەوەییمان بەڕێبەرایەتی سەرۆك ئاپۆ لە ئایندەیەكی زۆر نزیكدا بەسەركەوتن دەگات و گەلە مەزڵومەكەم لەنێو خێزانی مرۆڤایەتی جیهاندا بە شوێنی رەوای دەگات" چالاكییەكی وەها كە ئەنجامێكی دیار و بەرچاوی دەبێ و تا دواخانەكانی لەشی خۆی پارچەدەكا، بە مردن لێكناداتەوە. چالاكی تەنها ئەو رووداوە نییە كە دەریخستۆتە بەرچاو، ئەو چالاكییەی ئەو مەبەستێتی دیارە، هەم واتای ژیانی قووڵ دەبێ، هەم ژیانی رۆژانەشی دەبێتە چالاكییەك. ئەمەش بە شەڕڤانییەكی زۆر گەورە دەستدەدا. ئەم چالاكییە دەبێتە سیمبۆڵی ئەوە. بەڵام لێرەدا نایەوێ بڵێ"بە چالاكییەكی وەها تەواوی دەبم و هەر ئەوەندەم" بەپێچەوانەوە ئەوەی دەیهەوێ بەبناخەی وەربگرێ ئەمەیە" بەسەر ژیانێكی وەهادا دەچم، خوازیارم ببمە خاوەنی ژیانێكی وەها". لێرەدا مردن نییە. ژیانێك جێگای باسە لەبەرامبەر ئەو مردنە راستینەیەی لە كۆمەڵگاكەماندا دەسەپێنرێ و بچووكدەكرێتەوە كە لە راستیدا لەدەرەوەی ژیان دەتوانرێ هەموو شتێكی پێبگوترێ. خاڵی بنچینەییش كە پێویست دەكا بەباشی لێی بگەین هەر  ئەمەیە.

مەگەر كەسایەتییەكی وەها ژییانیبوو بتوانێ ببێتە خاوەنی چالاكییەكی لەو شێوەیە و توانیویشیێتی. بانگەشە و تێزێكە شایستەیە بەزمانێكی وێژەیی بكرێتە رۆمانێك.  چۆن وەك بە پێوەستبوون بە پیرۆز راگرتنی خوداوەند و پێخەمبەرەكانییەوە بە موئمینی دەژین، لە واتای نەتەوەییشدا تادواڕادە بە ژیاندنی كەسایەتی و چالاكی و شەڕ و تەرز و رێبازی ژیانێكی بەو رەنگە، مەگەر ئەو كاتە بتوانین ببینە خاوەنی ژیانێكی راست. بوون بە شەرەف، خۆشەویستی، وورە و بیروباوەڕ و بەمەش كاریگەركردن لە دەوروبەر، بێگومان بەهادارە، منیش خوازیاریم.  لەو جۆرە كەسایەتییانەشدا ئەمە دەبینم، واتا بوون بە سەرچاوەیەكی خۆشەویستی بۆ مرۆڤ، رێگە لەبەر وورە واڵاكردن، وەدەرخستنی قووڵایی بیروباوەڕ و رۆحی مرۆییانە تا ئاستێك بە ئەنجامگەیەنران، هەڵبەتە دەشێ بگوترێ خۆزگە مرۆڤ زیاتر گەنج و بەهێز بوایە تاوەكو بیتوانییایە لە دەرهەقی ئەو دەستەواژانە دەربهاتایە.


خودی ئەم چالاكییە چالاكییەكی خوداوەندانەیە. بە ژن رێگای ژیانی ئاوەڵا كردووە. گەر خۆم وەك نموونە نیشان بدەم، ژنی لاواز هەندێ شت وەردەگرێ و دەیبا و دەڵێم بەم لاوازییەیەوە دەیەوێ من بخنكێنێ. هێشتاش ئەم كۆمپلەكسە لەمندا هەیە. چونكە ژنی لاواز بەهەموو فێڵە ژنانییەكانی دەخوازێ بەرامبەرەكەی لاواز بكا، لەپشت پیاوێكی چەوسێنەر و زاڵم كە ژن ساویلكە دەكات ژنێكی بەو شێوەیە هەیە. هاوڕێ زیلان گورزی كوشندە لەو جۆرە ژنانە دەوەشێنیت. ئەمە زۆر سەرسوڕهێنەرە، بوون بە "ژن"ێكی وەها با لەو لاوە بوەستێ، زیلان لەبەرامبەر ژنێتییەكی وەهادا لەنێو لێپرسینەوە و حسابدانێكی زۆر جدیدایە و كەسایەتییەكی وشكە تۆڵەسێنەر نییە. پیاو كە بۆ خۆی كەسایەتیەكی رۆبۆتیانەی سەروبەر تیاچووە، خۆی ونكردووە، هەرە زێدە كۆیلەیە كەچی دەیەوێت ببێتە هاوسەری ئافرەتێك. هەموو هاوسەرێتی و مێردایەتیەكی پیاوی كورد ئەمەیە. رووە و سەركەوتن راوەستن، سەركەوتن بەبنەما بگرن، خۆتان بەكەسایەتی سەركەوتووەوە شەتەكبدەن ئەو كات هەرچیەكتان بوێت بەدەستی دێنن. دەبێت كچان ببنە سێمبولی خۆ شەتەكدان بەكەسایەتی سەركەوتووەوە. زیلان سێمبولیزە بوونی كەسایەتی سەركەوتووە. زیلان نازناوی یەكانگیركردنی شەڕو ژیانە. بەواتایەكی تر ناسناوی یەكانگیر كردنی سەركەوتن و عەشقە. سێمبولەكان گرنگن. چەندە بەها بدەنە سێمبولەكانی ئازادی و تەنانەت كوڕنوشیان بۆ بەرن ئەوا هێندە بەرز و باڵا دەبن. رووخان و سووتاندنی تەواوی پیس و چەپەڵییە مێژووییەكان بەم بۆمبە دەرفەتی دەركەوتنی ژنی ئازاد دەردەكەوێتە پێش. ئێستا زۆر باش هەست بەمە دەكەم. مرۆڤ دەتوانێ لەگەڵ ژنێكی وەها زانا و بە وورەدا زۆر سەرنجڕاكێشانە قسە بكات و بەڵێن بگۆڕێتەوە لەگەڵیدا. دەتوانێ لەگەڵیشیدا ئەوینی هەرە گەورەش بژیێ. دەبێ زۆر بە ئاسانی گوزارە لەوەوە بكرێ كە ئەگەر ژیان بۆ ئێمە لەگەڵ ژندا دەبێ، ئەوا پێویستە ئەم ژیانە لە تەرز و رێبازی زیلاندا بێ. زۆر لە بەڵێنداری و دەزگیرانداری و هاوسەرێتی ترسام. لەم وڵاتەدا خۆشەویستی قەتڵ كراوە، كەسایەتییەك نییە كە بەناوی پێكەوەنەر و گشتگیرەوە دەركەوتبێ، لەژێرناوی خۆشەویستیدا یەكتر كڕاندنەوە و یەكتر نەهێشتن هەیە. ئەمە لە تەرزی پەرش و بڵاوكردنەوەی هەموو شتێك و دوورخستنەوەی لە پێكەوەناندا وەدەست دەگیرێ. زیلان ئەمەش هەڵدەسەنگێنێت، گرنگە؛ مرۆڤی بێ خۆشەویستی نابێت و قووڵبوونەوەیەكی ئەوتۆی لەسەر ئامانج نییە، لەهەمانكاتدا كەسێك هێزێ یەكانگیركردن و سەرتاپاگیركردنی نەبێت هیچ شتێكیشی نابێت بیدا بە گەلەكەی. ئێستاكە دوای ئەوەی بە رێبازی زیلان یەكتر ناسینم ئەنجام دا بەڵێنداری دەكەم. بێ گومان بەمەبەستی تێركردنی نەفسە ساكارەكانی خۆم ئاماژەی پێنادەم، مەبەستم لە بەڵێندارییەكی نوێیە نەك تەنها لەسەر ئاستی نەتەوەیی لەگەڵ ژنێتیدا، گەر دەستبدات لەگەڵ ژنانی هیوا و ئاواتی سەرجەمی مرۆڤایەتیدا ئەنجامی بدەم. بەم پێیە زیلان كەسایەتییەكە كە ئەمەی هەقە. گەر بەڵێندارییە نوێیەكان لەگەڵ ژندا لەسەر ئەم بنەمایە بێت، ئەمە لەسەر رێبازی هەرە جوان دەبێت. وادیارە ئەم بەڵێندارییە بەشێوەیەك كە هیچ عەیبێكی نەبێت، تا دواڕادە سوتێنەر و قووڵ و بە هزرێكی زۆر رۆشنكەرەوانەوە و بە رۆحێكی پەیوەستدارانەوە دەبێت.


دەبێ لەم شەڕەمدا شوێن و جێی كچانیش هەبێت، ئەوانەی لەشەڕدان بە شەڕەوە سەرقاڵن. چوارچێوەكانی ئەمە قووڵایی فكرە، رێكخستنە، سات بە سات خۆ رەوان كردنە، خۆ له‌ كۆیله‌یی داماڵینە، سروشتیكردن و خۆ تیژكردنە بە وێنەی چەقۆیەكی تیژ. ئەمە لە هەمانكاتدا پێویستییەكی سەرەكی و گەورەی پابەندبوونە بە یادی زیلانەوە. بەتایبەتی ژنانی نێو ریزەكانمان دەبێت تا دوا ئەندازە خاوەن پرەنسیپ و بەتایبەتیش پابەندی وەسێتی زیلان بن، كە پێویست بكات هەموو رۆژێك بیهێننە بەرچاو و رێڕەوێكی باش و گەورە بەبناخە وەربگرن. بە كەسایەتی زیلان نەك بەتەنها دوژمن، بەڵكو هەموو جۆرە هەستێكی سادە و ساكار و ژیانی هەرزان و كەسایەتی دۆڕاومان تەختكرد. پێویستە بەڕێزبن لەبەرامبەریدا. لەو بڕوایەدا نیم كە ئەو وەك ژنێكی كۆیلە هانا بۆ پیاوێك بەرێت. بەپێچەوانەوە زیلان بە چالاكییە گەورەكەی نیشانی دەدات كەوا ژن و ژنبوون چالایەكیەكی گەورەیە، دیاردەی ژیان و ورە و بەرخۆدانی و شەڕێكی گەورەیە، بەمەش خواستی ژیانێكی گەورە رادەگەیەنێت. ئەمە بۆ ئێوە دێتە واتای؛ بەشێوەیەكی وەستایانە و بە چالاكگەریی گەورەوە بەردەوامیدان بەشەڕ، تاوەكو ناسنامەی شیاو و دەربڕی ئیرادەی ئازاد و ژیانی گەورە بەدەست دەخرێت. بەم پێیەش تاكە هەڵوێستێك كە پەسند بكرێ و راستە شەڕ و بەرجەستەكردنی ئەو ژیانە قەشەنگەیە كە ئەو خوازیاری بوو. منیش هەم نوێنەر و زمانحاڵێكی باش و هەم هەوڵدەرێكی باشم لەم پێناوەدا. دەشێ هەڵە و قسورمان هەبێت، بەڵام ئەگەر هەموو شتێك لەسەر بناخەی رەنجدەرێكی وەها هەڵبسەنگێنن كەسایەتیتان شێوە دەگرێت. شێوە گرتنی ژن كە وەك سەرچاوەی هەرە بەهێزی ژیانە دەبێتە پێكهاتە. لەسەر ئەو بناخەیە پیاویش سەرلەنوێ دەخوڵقێنرێتەوە، لە هەمانكاتدا ژیانیش سەرلەنوێ رێكخستە دەكرێ، بەمشێوەیە دەگەینە رێكخستنی كۆمەڵایەتییانەمان، دەگەینە ئامانج و هەموو نرخێكی ژێرخان و سەرخانی. بەهایەكی گەورە دەدەین بەمە، پێویستە هەموو هەوڵدانەكانمان لەم چوارچێوەیەدا بێت، كێ لەم چوارچێوەیەدا رێڕەوی كردبێ و سەركەوتنی بەدەست هێنابێت ئەو هەره‌ راستەكەیانی جێبەجێ كردووە.


بۆچی هێندە نموونەی زیلان دەهێنمەوە، ئەو ژنێكی زۆر بەهادارە. شەڕڤانێكی یەك ساڵەبوو، هەر كە تێگەی دروست بوو بەو ئەندازە گەورەیە خۆی هەڵاوێت، بە چالاكییەكەی ویستی بانگەوازی بكات كە كەسایەتی ژن چۆن دروست دەبێت. زیلان بۆچی خۆی كرد بە خۆڵەمێش و خۆیدایە بەر با و خۆی بڵاو كردەوە؟ با بڵێین بە دێرسیمدا، یان بە هەموو لایەكی وڵاتدا؟ ئێمە ناتوانین چاوپۆشی لەمە بكەین، بەڵام هەمان زیلان داوای ژیان لە ئێمە دەكات، ژیانێكی گەورە. من لە لێكدانەوە و هەڵسەنگاندنی هەر كچێكدا دەڵێم"زیلان داوای چی دەكرد؟" دەبێ لەمە بگەین. من ئەم وەسێتە جێبەجێ دەكەم. چۆن ژنێك ؟ چۆن ژیانێك ؟ بێ گومان لێرەدا كەس بەهەڵە تێنەگات، ئێمە دژبەری رێبازە كەوتوو و ساكارەكانین، بەڵام لە هەمانكاتدا رێبازی زیلان دەربڕی راستینەی ئەوینێكە. هیچ كەسێك ناتوانێ بڵێ لەوێدا ئەوین نییە. لە شۆڕشی ئێمەدا جیا لە سووتان شتی تریش هەیە. لە زیلاندا زەمینەی ژیان هەیە، بانگەوازی بۆ ژیان هەیە. دەیگوت"من ژیانێكی گەورەم دەوێ، نەفرین لە ژیانی كۆنی ژن دەكەم، مێرخاسیم دەوێ، شەڕم دەوێ". بێ گومان ئەمانەشی جێبەجێ كرد، كار و خەباتێكی گەورەی كرد، شەڕێكی گەورە، ئەونێكی گەورەی دەرخستە روو. كاتێ كە بەرەو پیری چالاكییەكەشیەوە دەچێت دەڵێت: "كاتێ بەرەو ئەو شەڕە دەچم، كاتێ ئەم هەنگاوی بۆمب تەقاندنەوە دەنێم، دنیا دەبێ بەهی من، لەئاستێكی زۆر بەرزدا نزیكی ژیان دەبمەوە" گەر بتوانی ئەم گرێ كوێرەیە بكەیتەوە، شەڕی گەورە دەبینیت، ئەوینی گەورە دەبینیت، مەردایەتی دەبینیت، سەركەوتن دەبینیت، جوانییەكی گەورە دەبینیت، جوانی وڵات دەبینیت. 

زیلان بوو بە دەنگێك و پێمان دەڵێت كە چیمان دەوێت، لەبەر ئەوەی دەنگێكی زۆر واتا بەرزە و گەلێك نرخ و بەها دەدەمە ئەو دەنگە گەورانە، سوورم لەسەر هەڵسەنگاندنی. زیلان بە چالاكییەكەی دەڵێت"من بوومە دەنگێك، لەهەموو شوێنێك دەنگم دەنگ دەداتەوە". ئەوەی لە زیلان بگات نامرێ، گێرە و كێشە نانێتەوە، شكات و تەنگەزاری دەرنابڕێت. ناڵێت" بێزار بووم، عاجزم، چیدی ژیان تەنگم دەكات" وەختم هەبووایە بەدرێژی لەسەری دەدوام و لەسەر دوا رۆژەكانی زیلان دەمتوانی پرتووكێكی 300 لاپەڕەیی بنووسم.


"سەما یوجە" ئەو ژنه‌ تێكۆشەرە هێژایەی كە لەشەوی نەورۆزی (1998)دا لەدژی ئەو كەسایەتیە نەفرین لێكراوەی دەستی لەگەڵ دوژمن تێكەڵ كردووە و نۆكەرایەتی دەكات"شەمدین ساكك" خۆی دەسوتێنێت و دوای خۆڕاگری و تێكۆشانێكی دەمدرێژ لە "17" ی حوزەیرانی هەمان ساڵدا دوا هەناسەی پاكی دەسپێرێت. یەكێكە لە جۆرە چالاكییە قارەمانییەكان. ئێمەش "سەما یوجە"مان ناسی. ماوەیەك لە پەروەردەدا لەنێوانماندا بوو. نازناوی "سەرهەڵدان"بوو. هەمیشە رۆحێكی سەرهەڵدانی پێوە دیار بوو. كەسێك بوو ملكەچی پەسند نەدەكرد، سەری هەڵدەبڕی و دەیویست لەگەڵ تێپەڕبوونی كاتدا ببێت بەكەسایەتیەكی واتادار. گەلێك نامە و لێكدانەوەی چڕوپڕیشی هەیە. هەر لەهەمان ئەم بەروارانەدا هەڤاڵ "فیكری بایگەلدی" یش وەك پابەندیەك بەیادەوەری ئەم هەڤاڵەوە چالاكیەكی بەهەمان شێوەی ئەنجامدا و پشتگیری لەهەڤاڵ سەما كرد. بێگومان چالاكییەكن كە پێویستە وانەیان لێوەربگیرێت و قوڵبوونەوەیان لەسەر بكرێت. ئەم هاوڕێیانە زۆر هزرمەندن، لێكۆڵینەوەی بەساڵانیان هەبوو، تەمەنیان لە زیندانەكاندا بەسەر بردبوو، شەڕ و تێكۆشانێكی گەورەیان بۆ ئازادی كردبوو، داوای خۆشویستنێكی گەورەیان كرد، داوای خۆشەویستییەكی گەورەیان كرد، هاوڕێی زۆر رەوشتبەرزبوون. پاشان توانیان ببنە خاوەنی چالاكییەكی وەها گەورە. دەشێ بڵێن بە ئیرادەی گەوهەرییانەی خۆیان، بە ئاگر بەهێزی و بێ هێزی خۆشووشتن بە ئاگر و خۆ خاوێنكردن و پیسكردنیان لێك جیاكردەوە. ئەو دوو هاوڕێیەمان دەڵێن" خۆزگە لە گیانمان زیاتر شتێكی دیكەمان هەبووایە تا بمانبەخشیایە". ئەوانە چین؟ تێكۆشان لە شوێن و پێگەیەك كە هەل و دەرفەتی ئازادی هەبێت، داواكاری هەرە زیاترینیان ئەوە بوو. كاتێ ئەوانە دێننە بەرچاوتان دەزانن كە پێویستە هیچ كارێك بە كارێكی شەخسی لێكنەدەنەوە و چ لەڕووی مێژووەوە و چ لە رووی پارتیمانەوە شتێكی داستانییە و دەبێ بزانن چۆن بەها بە داستانەكان بدەن.


سەما بەشێوازی خۆی كەسایەتیەكی هاوشێوەی زیلانە. لایەنی بەهێز و جوان لە چالاكیەكەیدا زۆرن. كاردانەوە و توڕەییەكی زۆری بەرامبەر بە كەموكوورتیەكانی ناوخۆی رێكخستن هەیە. كاردانەوەی بەرامبەر بەدوژمن و خیانەت ناكۆتایە. تەنانەت كاردانەوەش تێپەڕدەكات و بەردەوام شەڕ دەكات. ژیانی تێكۆشانی لە زیندانەكاندا گرنگییەكی گەورەتری هەیە، خوازیارە ژیانی زیندان لە ژیانێكی سەرانسەری بەولاتر ببات و ژیانێكی تێروتەسەل بژی. نموونەیەكی بەرچاویشە لە بەرخۆدانییەكانی زینداندا. وەڵامێكە بۆ پرسیاری "چۆن بژی؟" لە زینداندا. 


سەما یوجە كاتێ دەڵێت" خۆ سەرلەنوێ خوڵقاندنەوە بە خۆڵەمێشی ئاگر" رەخنە لە خۆی دەگرێت. لەگەڵ سووتاندنی ئەو لایەنانەی كە زۆر تووڕەیە لێی دەڵێت" من خۆم سەر لەنوێ دەخوڵقێنمەوە". گەر سەرنج بدرێ لێرەدا ژیان نامرێ، یاخود خاوێنكردنەوەی ئەو ژیانەی كە پێویستی بە خولقاندنەوە هەیە، واتا و گەورەیی تێدایە. دوابەدوای ئەوەش دەڵێت"ژیان دەست پێدەكات". دەشێ بزاوت لە ژیاندا هەبێت، ئەمە وەسیه‌تێكە بۆ ئێمە. وەسیه‌تێكە بۆ چۆن بەحەوادا بردنی ژیان. گورزێكی باش لە كەسایەتی كۆن بدە، نەشتەرێكی لێ بدە، تاجیش بخەسەر كەسی پەیوەستدار و سەركەوتوو. ئەمە پەندی هەڤاڵ سەمایە. راستە چونكە مەگەر كەسایەتییەكی تاج بەسەری وەها بە چالاكی مێژوویانە هەستێت. ئەم هاوڕێ چالاكگەرە، هێندەی نموونەی هەڵوێستێكی پڕ ئەقڵمەندانە، نموونەیەكی گەورەشە لەوەدا كە" نابێ لە پرەنسیپی ئازادیدا تەعویز بدەیت، كە تەعویزیشتدا دەبێ بتوانی بزانی چۆن سەرجەم ئاستەنگی و زەحمەتییەكانی دەرباز بكەیت" ئەوەی كە ئێمە دەیكەین، بە ژیانیكردنی ئەمەیە، پراكتیزەكردنی پرەنسیپەكانێتی، كەمێك پێشكەوتنی نیشانداوە. ئەمە تایبه‌تمه‌ندیه‌كە كە دۆست و دوژمنیش دەرك بە راستی و بەجێبوونی دەكات. لەجیاتی دەستبەردان و تەنگ بوون لەمە، پێویستە شەڕی باڵاتركردنی بكرێت. بەمە پیاویش قازانج دەكات.



گەر ژن و ژیان دەربڕی یەكانگیربوونێك بێت، پێویستە پیاویش بە پابەندییەوە ئامادەی سەرلەنوێ دەستكەوتكردنەوەی ئەم یەكانگیریە لە دەستچووە. بەردەوام باس لە پەیوەندی سۆزداری دەكەن، سۆزی هەرە مەزن، تەنانەت عەشقیش، جارێكی دیكە یەكانگیركردنەوەی ژن و ژیانە، كە ئەمە ئازادییە. هەروەها تێپه‌ڕندنی ئەو ژنەیە كە بەشێوەیەكی هەرە كەوتووانە وابەستەی پیاوێكی دابڕاو لە كۆمەڵگاكەی و لە وڵاتەكەیه‌تی. تێپه‌ڕاندنی پیاوێكی رزیوە و سەرلەنوێ بە گەوهەركردنەوەی بە شێوەی هەرە ئازادانە و بە ئیرادە و هەرە بەهێزانە. ئەمەیە ئەوین، هەر هەنگاوێك لەم مژارەدا بهاوێژرێت زۆر بەهادارە.

كاتێك بە وردی لە ژیانی سەما یوجە بڕوانرێ تاكە تایبه‌تمه‌ندیه‌ك كە زیاتر دەربكەوێت وەهایە؛ نایهەوێ ئەو سیستەمە بژی، لەكاتێكدا كە دەتوانێ بەئاسانی و بە رەحەتی بژی و ببێتە برۆكراسێكی سیستەم و توانستەكانی دەستكەوت بكات، بەهیچ شێوەیەك ئەمە لایەقی خۆی نابینێ. لەنێو شۆڕشیشدا تا نەبێتە ئەندامێكی گەوهەری پارتی نایهەوێ بە ئەندامێتییەكی هەرزان و سەرانسەرەوە بژی. هەروەها وەك ژنێكیش نایهەوێ بكەوێتە نێو جۆرە پەیوەندییەك لەگەڵ پیاواندا كە كۆیلایەتی باڵادار بێت و لە كەسایەتی نێو سیستەم رزگاری نەبووبێت. ژیانێكی زۆر گەورە و واتادار و ئازادی دەوێ، هەر وەك هەڤاڵ زیلان. هەڤاڵ سەما دەڵێ" نێو چاوانم لە هەستێرەكان دەدەم"، كاتێ باس لەمە دەكات لەنێو زینداندایە، زیندانییە، دەتوانێ چی بكات ! تەنها لە هەست و سۆزدا دەژیا. هیچ گومانی تێدا نییە ئەگەر لەدەرەوەی زیندان بوایە ئەم شەڕەی خۆی دژوارتر، پڕ رەهەندتر، رێكخراوتر و بەشێوازێكی گەریلایانە دەگەیاندە ئەنجام. نە لەخۆی و نە لەچالاكیەكەیدا هیچ بێزاریەك بەدیناكرێت. بەپێچەوانەوە توڕەیی و كاردانەوەی بەرامبەر بەلێكنەدانەوە و باش بەكارنەهێنانی دەرفەتەكانی ئازادی هەیە. تەنانەت بەرامبەر بەخۆیشی كە نەیتوانیوە بەتەواوەتی ئەم دەرفەتانە باش بەكاربهێنێت هەمان كاردانەوە و توڕەیی هەیە. گەورەترین تاسە و ئارەزووی ئەوە بووە كە پشت بەدەسكەوتەكانی ئازادی دەسكەوت بەدەست بهێنێت و شەڕ بكات. كاتێ خۆیشی دەستووتێنێت بە ئیرادەیەكی زۆر مەزنەوە دەتوانێ بڵێت"هەستم كرد وەك فریشتەكان بە ئاسماندا دەفڕم". كەواتە شتی هەره‌ بەهادار بۆ ئێمە گەورەبوونێكی بەم شێوەیەیە. ئەگەر لەكاتی كڵپەی ئاگر و سووتانیشدا ئەم هەست و سۆزە خاوێنانە دەرببڕێ، دەشێ هاوڕێ سەما بە كەسایەتییەك لێكبدرێتەوە كە گەورەترین شەڕی ئەنجام داوە. بەهەزاران هاوڕێی وەهامان هەیە. بەتایبەتی كاتێ قووڵایی كۆیلایەتی ژنان دێنینە بەرچاومان، دەركەوتنی قارمانێتییەكی وەها لە ژندا، بێ گومان دەبێت هەمووتان بەقووڵایی فكر و تێڕاماندا ببات و وەك پێویستییەكی پابەندبوون بە یادەوەرییەكانیانەوە ببنە میلیتانێكی زۆر ساخ و دروست. گەر چالاكییەكەی هاوڕێ فیكری بایگەلدیش بهێننە بەرچاو كە لەهەمان جۆری چالاكییەكەیە، بە ئاسانی تێدەگەن كە دەبێت بە چۆن ناسنامەیەكی پیاوێتییەوە خۆتان سەرلەنوێ بخولقێننەوە. ئەمانە تاكە كەسێك نین، سیمبۆڵی پارتیمانن، دەبێ وەك هێزی گەورەی ئایدیۆلۆژی و پراكتیكی پارتیمان لێكبدرێنەوە. ئەم شەهادەتانە، كۆمەڵە رووداوێكن كە لەنێو پێگەی پارتیماندا روویانداوە، ئێمە ناچارین بە ویژدان بین و لەمانە بگەین. لەسەر ئەم بناخەیەش وەك پارتێكی خاوێن لە هەر كوێیەك ژن هەبێت، ژنە میلیتانەكان بانگەوازی شەڕن. گەر دەمانهەوێ لە سەما و زیلانەكان بگەین، ئەوانە خواست و ئارەزووی بانگەوازی شەڕێكی گەورە و ژیانێكی پڕ خواست و واتادارانه‌ن. هەر دووكیان چەندە لەنێو یەكدان. هەمانە پرەنسیپێكن و ئێمەیش میلیتانی ئەوانین.

لە كەسایەتی گەورەی زیلان – سەما دا بینرا  ژن مرۆڤێكە كە پێویستی كرد خۆی بەئاگر دەسووتێنێت و سەرلەنوێ خۆی دەخوڵقێنێتەوە.

ئەم كەسایەتییە فرەمەزنانە، كەسایەتی وەها بەرزن كە لەپێناو وەدەستخستنەوەی ئەو شتانەی داگیركاران و باڵادەستان لە چەوساوەكانیان سەندوون و وەدەستخستنەوەی مێژووی ئازادی گەورەترین شەڕیان گرتە پێش چاو. ئەمە هێڵی بزاوتی ئازادی ژنە، ئەمە هێڵی ژیانی ئازادە و لەو بڕوایەشدام كە بەنرخترینیشیانە. 

هاوشان لەگەڵ ئەم شەهیدانەش بەپێویستی دەزانم چەند شتێك بۆ رۆشنبیر و رووناكبیرانیش بڵێم: كەسانێك كە خۆیان بە كەسانی "سۆسیالیست" و "دیموكرات" و "بەرخۆدانڤان" لە قەڵەم دەدەن، تكایە خۆیان لەگەڵ نامەی ئەم شەهیدانەدا بەراورد بكەن، كامەیان زیاتر لە راستییەوە نزیكە؟ با كەمێك دەست بخەنە سەر ویژدانی خۆیان و ویژدانی خۆیان محاسەبە بكەن. ئەمانە فكر و هزری هەرە راست نیین؟ بێگومان ئەمانە فكر و هزری هەرە راست و دروستن. ئەمانە رێگا لەپێش بەرخۆدانییەكی گەورەدا ناكەنەوە؟ گەر ویژدانی نەتەوەیی و دڵی نەتەوەیی هەبێ، بێگومان دەبێ رۆشنبیر و رووناكبیرانمان و تەنانەت زۆرێك رێكخستن و پارتی شۆڕشگێڕ و پێشكەوتنخواز بزانن لەبەرامبەر ئەمەدا رێزدار بن. لەبیرمان نەچێ كە زۆرێكیان دەتوانن لە شۆڕشگێڕێك زیاتر شت فێرببن. زۆر كەمن ئەو شۆڕِشی رزگاری نەتەوەیی و رێبەرانه‌ی كە ئەمان مێژووەكانیانیان نەخوێندبێتەوە، بەڵام ئەمەش كەسایەتییەكە. بەداخەوە كە ئەمانیش هێندە"كە لێرەدا زیلانیش ئاماژەی پێدەدا" بیانیبوون، واتا بە ئەندازەیەك دڵ و ویژدانیان بیانیكراوە كە لە ژنێك، كچە كوردێك كە خۆی هێنابێتە ئاستی رەمز و هێمایەك كە لە مێژووی جیهاندا نەبینراوە تێناگەن و لە دۆخێكدان كە ناتوانن لەبارەیەوە بدوێن. پێویستە ئەوەش بڵێم كە ئەمەش خۆی لە خۆیدا رووداوێكە، چونكە هیچ رۆشنبیرێكی كورد تەنانەت دەتوانن نووسین و شیعر بەسەر مێژووی دووژمن و مێژووی گەلی ئەفریقا و ..هتد دا هەڵبدەن  بەڵام ناتوانن هەست و هزری خۆیان بۆ كچە كوردێك وەگەڕ بخەن و هیچ شتێكیان بۆ بنووسن. ئەمە وەهمێكی دەروونییە و پێویستی بە لێكۆڵینەوەی پزیشكی هەیە، ئاستی لە خۆكەوتنێكە، بیانیبوونێكە. هیچ سوود و خێرێك لەو مرۆڤانە بەدینایەت. 


سەرەنجام: تا ئێستا نەدۆڕاین، سەركەوتنیشمان هەیە. ئەگەر هەمووتان بتوانن بە بەتەواوی و رێكوپێكی، ژیان، شەڕ، هه‌ره‌گرنگ به‌ ئایدیۆلۆژی و كە پێویستیشی كرد بە تەواوكاری سیاسی، رێكخستنی و بەڕێوەبەریانە ببنە وەڵامی بانگەوازی زیلان و سەما. هیچ كۆسپ و تەگەرەیەك لەبەر ئەوەدا نییە كە ئەمە ببێتە رێڕەوێكی گەورە و هیوایەكی گەورەی سەركەوتن. دەشێ ئەم شەهیدانەمان بە ئاواتی شتی بچووك نەگەیشتبن، بە گوزارەی كۆمەڵایەتی سەریان نەپێچرایەوە، باشتر كە سەریان نەپێچرایەوە، باشتر كە بەو ئاواتە بچووكانەوە خەریك نەبوون. گەیشتن بە ئاوات بە رێ وەبەرنان بۆ ئامانجێكی گەورە دەستدەدات. ئێمە تاقیبكارێكی گەورەی ئەوانین و بە هەوڵ و رەنج و تێكۆشانمان شایانبوونمان دەسەلمێنین. گەر كەسایەتی تا دواڕادە بەم شێوە سەركەوتووییە رێبكات، بە ئاواتی خۆی گەیشتووە. سەرجەمی شەهیدانمان لەم واتایەدا بە ئاواتی خۆیان گەیشتوون. خۆشم بە ژیانیكردنێكی بەو رەنگە و بە بڕیارەوە لەسەر رێی راست دەڕۆم. لەمەودوا بۆ ئەوەی هیچ هێزێك نەتوانێ ئەو سەركەوتنەی زۆر پێویستمانە لە دەستمان بستێنێت، دەبێ خاوەنی باسك و دەستی بەهێز بین. رێگەی ئەمەش پەروەردەی راست و هەنگاوی پراكتیكییە، هەموو هەل و دەرفەت و توانستێكی ئەمانەشمان لەبەردەستدایە. گەر لەسەر بناخەی جارێكی دیكە لەدەست نەدانی سەركەوتن یاخود گەر دەستكەوتیش كرا بەخێرایی رێڕەو و جۆش و خرۆشی بگەن و تاكۆتا پابەند بن بە بانگەشەی ئه‌وانه‌وه‌، نە هیچ كەسێك دەتوانێ سەركەوتنتان لەدەست بستێنێ، نە هیچ كێشەیەكیش رووبەڕوومان بێت لە گەیشتن بەو سەركەوتنە گەورەیەی لە پێشمانە. سەركەوتنی دەستمان، سەركەوتنی ئێمەیە، دەستكەوتنیشی. لەم واتایەدا توانیمان ببینە وەڵامی ژنە شەڕزانەكانی ئازادی. بە شەڕ سەخت و چڕوپڕ، پەیوەنداربوونێكی نەپچڕ بە ئێوەوە، بە ورەی ژیانەوە، بە نزیكبوونەوەیەكی زۆر راستینەتر و بەڕێزەوە بۆ رەگەزی ژن و بە سەرنجڕاكێشتركردنی ژن توانیمان واتای پێ بدەین. وابزانم ئەمە تاكە ئارەزووی گەورەی شەهیدانیش بوو. نرخ و بەهای پێدرا، ئێوەش دەگەن بەم ئاستە. هێڵی بێ وێنەی قارەمانێتی ژن بە رابەرایەتی زیلان و سەما یوجە بە ژیانی دەكەین. ئەو ناسنامەی ژن كە بە نەعلەت كراوە، هەمیشە ناشیرینی دەكات و بەهای پێنادرێت، لە جەستەیەوە تا هێزی فكری، هەنگاوێ بەرەو پێشەوە برا. وەك رێگای راست نیشانی ئێوەش درا، هەنگاوەكانیشتان بە سەرەتایەكی پتەو بناخەبەند كرا. بەم رێڕەوەش دەتوانین سەركەوتنی هەرە گەورە بەدەست بێنین.

شەڕی باشووری كوردستان، تەنیا لەدژی بەكرێگیراوی و خیانەت نەبوو، شەڕی

كۆنگرەی نەتەوەیی بێ گومان دەبێتە هەنگاوێكی زۆر گرنگ كە كورد لەمێژووی خۆیدا بۆ جاری یەكەم هەڵدەسن بە بونیادنانی بەڕێوەبەرایەتی بۆ خۆیان، بەتایبەتی ئاستێك كه‌ بتوانن كۆتایی بە پۆلیتیكا سەخت و ناهەموواری "پەرتكە و زاڵبە" بێنن...

پیاوێتی، واتای ئافراندنی جوانی و یه‌كسانی مه‌زنه‌!

ئه‌گه‌ر پیاوی کورد ئازادی فه‌تح نه‌کات و به‌شێوه‌یه‌کی بێ ئامان له‌گه‌ڵیدا ئاوێته‌ نه‌بێت، ئه‌وا بێگومان ده‌بێته‌ مه‌ترسیدارترین سه‌ره‌ڕۆ و بگره‌ دوژمنی ژنانیش...

دۆگماتیزم و مه‌زهه‌بگه‌رایی و ئایین له‌ یۆتۆپیای ئازادییدا

جیاوازێکی سه‌ره‌کیی یۆتۆپیای ئازادیی له‌ گه‌ڵ مۆدێرنیته‌ی سه‌رمایه‌داریی، وه‌فادارییه‌تی به‌رامبه‌ر به‌ ئه‌خلاق، لایه‌نگیرییه‌تی له‌ ئه‌خلاق و پاپه‌ندیی و شکۆمه‌ندیی و رێزگرتنیه‌تی له‌م ...

2017 © Partiya Karkerên Kurdistan (PKK)
[email protected]